Legal-carrièrepad

Corporate/M&A

Ontdek wat corporate/M&A in de advocatuur inhoudt: hoe advocaten fusies en overnames begeleiden, wat ze dagelijks doen, de carrièreladder en hoe studenten zich voorbereiden op een stage of traineeship.

Wat is corporate/M&A?

Corporate/M&A, in Nederland ook wel ondernemingsrecht of fusies en overnames genoemd, is het rechtsgebied dat de koop en verkoop van bedrijven begeleidt: van de eerste onderhandeling tot de uiteindelijke overdracht van aandelen of activa. Het is een van de meest zichtbare en veelgevraagde specialisaties binnen de advocatuur.

Bij een overname werkt de advocaat de transactiestructuur uit, coördineert het due diligence-onderzoek naar de doelvennootschap, en onderhandelt over de koopovereenkomst, de SPA (Share Purchase Agreement) of APA (Asset Purchase Agreement). Daarnaast valt ook het bredere ondernemingsrecht onder dit praktijkgebied: de oprichting van vennootschappen, corporate governance, en de juridische structuur van een onderneming.

Corporate/M&A-advocaten werken nauw samen met andere praktijkgroepen: financieringsrecht voor de overnamefinanciering, mededingingsrecht voor de concentratiemelding, en fiscaal recht voor de belastingstructurering van de deal.

Wat het isHet rechtsgebied rond de koop, verkoop en juridische structuur van ondernemingen.
Waar het om draaitDe transactiestructuur, het due diligence-onderzoek en de onderhandeling over de koopovereenkomst.
Waarom cliënten het nodig hebbenOm een overname, fusie of herstructurering juridisch correct en risicobewust af te ronden.
Waarom studenten het aantrekkelijk vindenZichtbare dealmomenten, internationale transacties en direct overzicht van het hele overnameproces.

Drie plekken waar je dit vakgebied beoefent

De indeling hieronder zegt vooral iets over de schaal en het type transactie waaraan je werkt, niet over de kwaliteit van het werk.

Internationaal kantoorKantoren die grote, vaak grensoverschrijdende overnames en beursintroducties begeleiden.
Nederlands full-service kantoorEen corporate/M&A-praktijk die vaak het zwaartepunt van het kantoor vormt, naast banking & finance en dispute resolution.
Boutique of regionaal kantoorKleinere, vaak gespecialiseerde teams die het mkb-segment en middelgrote transacties bedienen.

Bij internationale kantoren werk je aan grote, vaak grensoverschrijdende deals met tientallen adviseurs tegelijk. Bij Nederlandse full-service kantoren vormt corporate/M&A vaak de kern van de praktijk, met een sterke verbinding naar financieringsrecht. Bij boutique en regionale kantoren werk je aan kleinschaligere, vaak nationale transacties, met eerder in je carrière meer verantwoordelijkheid.

Wat corporate/M&A-advocaten doen

Het werk verschilt per deal, maar de bouwstenen hieronder komen in vrijwel elke transactie terug. Een advocaat werkt vaak aan meerdere overnames tegelijk, elk in een andere fase.

Transactiestructuur uitwerkenBepalen of een overname het beste kan als aandelentransactie of activatransactie.
Due diligence coördinerenDe juridische, financiële en operationele risico's van de doelvennootschap in kaart brengen.
Koopovereenkomst opstellenDe SPA of APA opstellen en onderhandelen, inclusief garanties en vrijwaringen.
Vennootschapsstructuur inrichtenDe juridische structuur van de onderneming voor en na de transactie vormgeven.
Onderhandelen met de wederpartijNamens de cliënt onderhandelen over prijs, garanties en overige contractvoorwaarden.
Closing coördinerenAlle partijen, documenten en handtekeningen samenbrengen op de dag van overdracht.
Corporate governance-adviesBesturen en aandeelhouders adviseren over bevoegdheden en verantwoordelijkheden.
Coördinatie met andere praktijkgroepenSamenwerken met financierings-, mededingings- en fiscale specialisten binnen dezelfde deal.

De belangrijkste wetgeving

Corporate/M&A draait om een beperkt aantal kernregels uit het ondernemingsrecht die telkens terugkomen, ook al verschilt de inhoud van deal tot deal sterk.

Boek 2 Burgerlijk WetboekRegelt de rechtsvorm, het bestuur en de governance van rechtspersonen zoals de bv en nv.
Boek 7 Burgerlijk Wetboek (koop)De algemene regels voor koopovereenkomsten, ook van toepassing op aandelentransacties.
SER-FusiegedragsregelsRegels over de informatie- en overlegverplichtingen bij fusies richting werknemers en vakbonden.
Wet melding collectief ontslagVan toepassing wanneer een overname gepaard gaat met een reorganisatie.
Mededingingswet (concentratietoezicht)Grotere overnames moeten vooraf worden gemeld bij de ACM of de Europese Commissie.
Wet VifoToetst overnames in vitale sectoren op risico's voor de nationale veiligheid.

De belangrijkste deelgebieden

Corporate/M&A is breed, en de meeste advocaten specialiseren zich binnen een van de deelgebieden hieronder.

Public M&AOvernames van beursgenoteerde vennootschappen, met bijbehorende biedingsregels.
Private M&AOvernames van niet-beursgenoteerde ondernemingen, de meest voorkomende dealvorm.
Private equity-transactiesOvernames gefinancierd door investeringsfondsen, vaak met een sterke financieringscomponent.
Herstructurering en reorganisatieInterne reorganisaties van de vennootschapsstructuur zonder externe koper.
Joint ventures en samenwerkingenOvereenkomsten tussen partijen die samen een onderneming oprichten of exploiteren.

Hoe een overname tot stand komt

De meeste overnames doorlopen een vergelijkbaar traject, van het eerste term sheet tot de closing. Bij grotere deals lopen due diligence en onderhandeling vaak parallel.

Wie welke stap doet, hangt af van senioriteit. Jonge advocaten voeren het due diligence-onderzoek uit en werken de documentatie in detail uit, terwijl senior advocaten de onderhandeling voeren en de dealstructuur bepalen.

De closing is vaak het meest gespannen moment: alle opschortende voorwaarden moeten zijn afgevinkt, elke handtekening moet binnen zijn, en pas dan wordt de overdracht daadwerkelijk voltooid.

Term sheet Due diligence Onderhandeling SPA Signing Voorwaarden Closing
Een vereenvoudigd overzicht: het term sheet, due diligence-onderzoek, onderhandeling over de koopovereenkomst, ondertekening (signing), het afvinken van opschortende voorwaarden, en de closing.

Functies in de corporate/M&A-praktijk

Elke stap in de hiërarchie verschuift de nadruk verder van het uitvoeren van due diligence naar het bepalen van de dealstrategie en het onderhouden van de cliëntrelatie. De meeste advocaten doorlopen deze ladder bij hetzelfde kantoor, al is een overstap tussen kantoren op elk niveau gebruikelijk.

Student-stagiair

Ondersteunt advocaten tijdens een stage naast of na de studie.

Belangrijkste taken
Onderzoek, dossiers ordenen, meelopen bij besprekingen.
Kernvaardigheden
Juridisch onderzoek, nauwkeurigheid, schrijfvaardigheid.
Doorgaans niveau
Student rechten, tijdens de bachelor of master.

Advocaat-stagiair

De verplichte traineeship van drie jaar direct na het afstuderen.

Belangrijkste taken
Due diligence mee uitvoeren, concept-koopovereenkomsten opstellen, cliëntcontact onder begeleiding.
Kernvaardigheden
Nauwkeurig schrijven, oog voor detail, brede juridische basis.
Doorgaans niveau
Startend, direct na de master.

Advocaat / Associate

Behandelt dossiers zelfstandig na de beëdiging als advocaat.

Belangrijkste taken
Due diligence coördineren, onderhandelen over de koopovereenkomst, cliënten adviseren.
Kernvaardigheden
Onderhandelen, dealregie, financieel inzicht.
Doorgaans niveau
Na de stagejaren, beëdigd advocaat.

Senior Associate

Leidt complexere transacties en begeleidt jongere advocaten.

Belangrijkste taken
Complexe transacties leiden, kwaliteit bewaken, junioren coachen.
Kernvaardigheden
Strategisch inzicht, leiderschap, sectorkennis.
Doorgaans niveau
Senior, meerdere jaren ervaring als advocaat.

Partner

Draagt eindverantwoordelijkheid voor cliënten en de praktijkgroep.

Belangrijkste taken
Cliëntrelaties, acquisitie, eindverantwoordelijkheid voor de praktijk.
Kernvaardigheden
Netwerk, track record, ondernemerschap.
Doorgaans niveau
Meest senior.

Hoe lang elke stap duurt

De advocatuur kent een vaste wettelijke basis voor de eerste stap: de stage duurt in Nederland in beginsel drie jaar en is verplicht voor elke beginnende advocaat, ongeacht praktijkgebied. Daarna hangt het tempo van doorgroei sterk af van het kantoor en van individuele prestaties.

Na de stagejaren verschuift de nadruk van het uitvoeren van due diligence naar het zelfstandig leiden van transacties. Partner worden kost bij de meeste kantoren ruim tien jaar advocatuurervaring, en gaat vaak gepaard met een formele voordracht door de zittende partners.

Niet iedereen doorloopt de hele ladder bij hetzelfde kantoor. Sommige advocaten stappen na een aantal jaar over naar het bedrijfsleven, bijvoorbeeld als in-house jurist bij de corporate-afdeling van een onderneming.

NiveauDoorgaans in de functie
Advocaat-stagiair3 jaar, wettelijk verplicht
Advocaat / Associate3 tot 5 jaar
Senior Associate2 tot 4 jaar
Partnertopniveau, 10+ jaar in totaal

Beloning in de advocatuur

De beloning in de advocatuur bestaat doorgaans uit een vast salaris dat stijgt met senioriteit, en bij sommige kantoren een variabele bonus die afhangt van individuele en kantoorresultaten. Corporate/M&A wijkt qua beloningsstructuur niet wezenlijk af van andere praktijkgebieden bij hetzelfde kantoor.

De onderstaande bandbreedtes zijn algemene indicaties voor grotere Nederlandse en internationale kantoren, en gelden niet specifiek voor dit praktijkgebied of voor een van de genoemde kantoren. De werkelijke beloning verschilt per kantoor, regio en functieomvang, en staat waar bekend vermeld in de individuele vacatures op deze site.

Vanaf partner verandert de aard van de beloning. Een partner deelt doorgaans mee in de winst van het kantoor in plaats van een vast salaris te ontvangen, wat de beloning sterker laat samenhangen met de eigen cliëntportefeuille en de resultaten van de praktijkgroep als geheel.

NiveauIndicatieve bandbreedte
Advocaat-stagiair€60.000 – €75.000
Advocaat / Associate€75.000 – €110.000
Senior Associate€120.000 – €160.000
Partner€200.000 – €500.000+

Bandbreedtes zijn algemene indicaties voor de Nederlandse advocatuur, niet specifiek voor dit praktijkgebied of een bepaald kantoor. Zie de vacaturepagina's voor concrete salarisvermeldingen waar een kantoor die publiceert.

Een typische dag van een jonge advocaat

De dag begint vaak met het doornemen van due diligence-bevindingen of opmerkingen van de wederpartij op een concept-koopovereenkomst. Op dagen zonder overleg gaat veel tijd naar het uitwerken van garanties, vrijwaringen en de overige SPA-bepalingen.

Een corporate/M&A-advocaat werkt vaak aan meerdere transacties tegelijk, elk in een andere fase. Dat vraagt om snel kunnen schakelen tussen dossiers en het overzicht bewaren over tientallen openstaande actiepunten per deal.

Op een closingdag verschuift het tempo volledig. De advocaat werkt de laatste opschortende voorwaarden af, jaagt op ontbrekende handtekeningen, en coördineert met alle partijen over het exacte moment van overdracht.

Wat advocaat-stagiairs doen

Jonge advocaten dragen veel van het onderzoeks- en schrijfwerk waar een transactie op steunt, onder begeleiding van een patroon.

  • Due diligence-onderzoek uitvoeren
  • Concept-koopovereenkomsten opstellen
  • Vennootschapsdocumentatie voorbereiden
  • Data room beheren
  • Concept-adviezen schrijven
  • Termijnen en actiepunten bewaken
  • Meelopen bij onderhandelingen
  • Correspondentie met de wederpartij

Veel van dit werk gaat meerdere keren heen en weer tussen advocaat-stagiair en patroon voordat een document naar de wederpartij gaat. Die herhaling is geen inefficiëntie, het is de manier waarop een jonge advocaat leert welke clausules in een koopovereenkomst er echt toe doen.

Vaardigheden die je nodig hebt

Juridische kennis krijgt de meeste aandacht in de opleiding, maar advocaten die het langst blijven, onderscheiden zich vaak door commercieel inzicht: begrijpen wat de cliënt écht wil bereiken met een transactie, niet alleen wat er letterlijk in het contract staat.

Analytisch denken Nauwkeurig schrijven Commercieel inzicht Oog voor detail Onderhandelen Projectmanagement Klantgerichtheid Werken onder deadlines Engelse contracttaal Overtuigingskracht

Hoe je in corporate/M&A komt

De meeste routes lopen via de master rechten met een specialisatie in ondernemingsrecht, gevolgd door een stage of traineeship bij een kantoor. Affiniteit met dealwerk en cijfers is een pluspunt, maar geen vereiste.

Master ondernemingsrechtDe meest directe route, met vakken die rechtstreeks aansluiten op de praktijk.
Stage tijdens de masterPraktijkervaring opdoen bij een kantoor voor het afstuderen.
Traineeship na afstuderenGestructureerde programma's waarin je meerdere praktijkgroepen doorloopt.
Moot courts over ondernemingsrechtOefenen met onderhandelen en dealdocumentatie buiten het reguliere curriculum.
Studieverenigingen en commissiesEen bestuurs- of commissiejaar bij een juridische studievereniging bouwt netwerk en ervaring op.
Publiceren in vaktijdschriftenEen noot of artikel over ondernemingsrecht valt op bij sollicitaties.
Werkervaring bij een corporate-afdelingEen studentmedewerkerschap geeft inzicht van de andere kant van de tafel.
Netwerken met advocaten en alumniKoffiegesprekken en alumnicontacten openen veel deuren bij het solliciteren.

Hoe je je voorbereidt als student

Voorbereiding werkt het best als ze ruim voor de sollicitatie begint. Kantoren toetsen niet alleen juridische kennis, maar ook of iemand een dealstructuur helder kan uitleggen, mondeling en op papier.

1Volg vakken ondernemingsrechtBouw een stevige basis in rechtspersonenrecht en contractenrecht.
2Leer de basis van dealstructurenBegrijp het verschil tussen een aandelen- en een activatransactie.
3Lees voorbeeld-SPA'sNeem de opbouw van een koopovereenkomst door: garanties, vrijwaringen, voorwaarden.
4Doe een relevante stageElke stage bij een kantoor versterkt je sollicitatie.
5Oefen sollicitatiegesprekkenBereid je voor op vragen over motivatie, casuïstiek en actualiteiten.
6Maak een cv van een paginaHoud het helder en gericht op relevante ervaring en resultaten.
7Netwerk vroegBenader advocaten en alumni voordat de sollicitatierondes opengaan.
8Verbeter je EngelsDealdocumentatie is vrijwel altijd in het Engels opgesteld.

Corporate/M&A versus andere praktijkgebieden

Deze praktijkgebieden overlappen vaak in dezelfde dossiers, waardoor studenten ze soms door elkaar halen. Het onderscheid zit vooral in wat er precies wordt geregeld, en in welke fase van de transactie het werk plaatsvindt.

Corporate/M&A vs Banking & Finance

Corporate/M&A structureert de overname zelf. Banking & finance regelt de lening die de koper gebruikt om die overname te betalen.

Corporate/M&A vs Commercial

Corporate/M&A regelt de eenmalige overname van een onderneming. Commercial regelt de doorlopende handelscontracten waarmee die onderneming zaken doet.

Corporate/M&A vs Antitrust, Competition & Trade

Antitrust beoordeelt of een overname de concurrentie schaadt. Corporate/M&A structureert los daarvan de transactie zelf.

Corporate/M&A vs Tax

Fiscaal recht beoordeelt de belastinggevolgen van een transactiestructuur. Corporate/M&A regelt de onderliggende koopovereenkomst zelf.

Corporate/M&A vs Restructuring & Insolvency

Corporate/M&A begeleidt de gezonde verkoop van een onderneming. Restructuring & Insolvency komt in beeld als een onderneming in financiële problemen verkeert.

Kantoren met een corporate/M&A-praktijk in Nederland

Een selectie van kantoren met een geverifieerde corporate/M&A-praktijk in Nederland. We noemen alleen kantoren waarvan de praktijkgroep bevestigd is.

Corporate/M&A is de meest voorkomende praktijkgroep binnen de advocatuur: van grote internationale kantoren tot regionale kantoren die het mkb-segment bedienen.

Internationale kantoren

Clifford Chance logoClifford Chance
Linklaters logoLinklaters
Freshfields logoFreshfields
A&O Shearman logoA&O Shearman
DLA Piper logoDLA Piper
CMS logoCMS
Hogan Lovells logoHogan Lovells
Norton Rose Fulbright logoNorton Rose Fulbright

Nederlandse full-service kantoren

De Brauw Blackstone Westbroek logoDe Brauw Blackstone Westbroek
Houthoff logoHouthoff
NautaDutilh logoNautaDutilh
Stibbe logoStibbe
Loyens & Loeff logoLoyens & Loeff
HVG Law logoHVG Law
Lexence logoLexence

Boutique en regionale kantoren

Kennedy Van der Laan logoKennedy Van der Laan
Stek logoStek
Banning logoBanning
BarentsKrans logoBarentsKrans
Dirkzwager logoDirkzwager
Hekkelman logoHekkelman
Holla logoHolla
Ploum logoPloum
TRIP Advocaten Notarissen logoTRIP Advocaten Notarissen
Van Benthem & Keulen logoVan Benthem & Keulen
Wijn & Stael logoWijn & Stael

Corporate/M&A-vacatures

We tonen alleen echte, actuele vacatures met een link naar de werkgever. Stages, traineeships en advocaatfuncties verschijnen hier. Bekijk in de tussentijd alle actuele vacatures.

Bekijk alle vacatures

Aanbevolen hulpmiddelen

BinnenkortGids voor de koopovereenkomst (SPA)De opbouw van garanties, vrijwaringen en voorwaarden, stap voor stap.
BinnenkortIntroductie tot due diligenceWat er onderzocht wordt en waarom, kort uitgelegd.
BinnenkortOverzicht van het overnameprocesVan term sheet tot closing, met de stappen die gelden.
BinnenkortSollicitatiegids voor de advocatuurHoe je een sterke motivatie schrijft voor een stagiairsplek.
BinnenkortLijst van kantoren met corporate/M&A-praktijkEen geverifieerd overzicht van kantoren die dit praktijkgebied aanbieden.
BinnenkortBasisbegrippen dealstructurenHet verschil tussen een aandelen- en activatransactie, kort uitgelegd.

Veelgestelde vragen

Wat is corporate/M&A?

Corporate/M&A, in Nederland ook wel ondernemingsrecht of fusies en overnames genoemd, is het rechtsgebied dat de koop en verkoop van bedrijven begeleidt, van de eerste onderhandeling tot de overdracht van aandelen of activa.

Wat is het verschil tussen een aandelentransactie en een activatransactie?

Bij een aandelentransactie koopt de koper de aandelen van de vennootschap, inclusief alle bezittingen en schulden. Bij een activatransactie koopt de koper specifieke activa en eventueel passiva, zonder de vennootschap zelf over te nemen.

Wat doet een corporate/M&A-advocaat dagelijks?

Corporate/M&A-advocaten coördineren due diligence-onderzoek, stellen koopovereenkomsten op en onderhandelen daarover, structureren de transactie en begeleiden cliënten door de closing.

Wat is due diligence en waarom is het belangrijk?

Due diligence is het onderzoek naar de juridische, financiële en operationele risico's van de doelvennootschap voordat een overname wordt afgerond. Het helpt de koper onverwachte risico's te herkennen en te verwerken in de koopovereenkomst.

Wat is een SPA?

Een SPA (Share Purchase Agreement) of APA (Asset Purchase Agreement) is de koopovereenkomst die de voorwaarden van een overname vastlegt, inclusief prijs, garanties, vrijwaringen en opschortende voorwaarden.

Wanneer moet een overname worden gemeld bij de ACM?

Grotere overnames moeten vooraf worden gemeld bij de Autoriteit Consument & Markt of de Europese Commissie als de betrokken ondernemingen bepaalde omzetdrempels overschrijden, voordat de transactie mag worden voltooid.

Welke vaardigheden heb ik nodig voor corporate/M&A?

Nauwkeurig contracten opstellen, commercieel inzicht, heldere onderhandelingsvaardigheden, oog voor detail, en het vermogen om meerdere transacties tegelijk te managen onder deadlines.

Hoe kom ik in dit vakgebied als student?

Volg keuzevakken in ondernemingsrecht, doe een stage bij een kantoor met een corporate/M&A-praktijk, en solliciteer op gestructureerde traineeships die een rotatie in dit vakgebied aanbieden.

Start je reis in corporate/M&A

Bekijk openstaande vacatures of ontdek de andere legal-carrièrepaden.